ภูมิปัญญา

ตามรอยมรดกโลกบ้านเชียง   บ้านเชียง : แหล่งมรดกโลกที่สะท้อนภูมิปัญญาและวิถีวัฒนธรรมอีสาน ตามรอยมรดกโลกบ้านเชียง: เปิดประตูสู่อารยธรรมอีสานโบราณและภูมิปัญญาที่ไม่เคยเลือน   ประเทศไทยเป็นดินแดนที่เปี่ยมด้วยเรื่องราวทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมอันยาวนาน และหนึ่งในบทพิสูจน์ถึงความรุ่งเรืองของอารยธรรมในอดีตที่ได้รับการยกย่องจากทั่วโลก ก็คือ **มรดกโลกบ้านเชียง** แหล่งโบราณคดีที่สำคัญระดับโลกในจังหวัดอุดรธานี ซึ่งได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกโดย UNESCO เมื่อปี พ.ศ. 2535 สถานที่แห่งนี้ไม่ได้เป็นเพียงแค่แหล่งค้นพบโบราณวัตถุ แต่เป็นดั่งหน้าต่างบานใหญ่ที่เปิดเผยให้เห็นถึงภูมิปัญญาและวิถีวัฒนธรรมของบรรพบุรุษชาวอีสานเมื่อหลายพันปีก่อน   บ้านเชียง: แหล่งมรดกโลกที่สะท้อนภูมิปัญญาและวิถีวัฒนธรรมอีสาน การกล่าวถึง **บ้านเชียง** ไม่ได้จำกัดอยู่แค่เพียงโบราณวัตถุ แต่คือการทำความเข้าใจภาพรวมของสังคมยุคก่อนประวัติศาสตร์ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทย ที่แสดงให้เห็นถึงพัฒนาการทางอารยธรรมที่ก้าวหน้าเกินกว่าที่เคยคาดคิด จากการค้นพบครั้งสำคัญ บ้านเชียงได้เปิดเผยหลักฐานทางโบราณคดีที่ล้ำค่าหลายประการ: 1. **เครื่องปั้นดินเผาลายเขียนสีอันเป็นเอกลักษณ์:** จุดเด่นที่ทำให้บ้านเชียงโด่งดังไปทั่วโลกคือ เครื่องปั้นดินเผาที่มีลวดลายสีแดงบนพื้นสีนวล เป็นลวดลายที่วิจิตรบรรจงและมีความเป็นศิลปะสูง สะท้อนให้เห็นถึงความคิดสร้างสรรค์ สุนทรียภาพ และฝีมือเชิงช่างของคนในอดีตได้อย่างชัดเจน ลวดลายเหล่านี้ไม่ได้เป็นเพียงแค่การตกแต่ง แต่ยังอาจสะท้อนถึงความเชื่อ พิธีกรรม หรือสัญลักษณ์ทางสังคมบางอย่างด้วย 2. เทคโนโลยีโลหะวิทยาที่ก้าวหน้า: หลักฐานการใช้โลหะสำริดและเหล็กที่บ้านเชียงชี้ให้เห็นว่าผู้คนในยุคนั้นมีความเข้าใจในเรื่องการถลุง …

  ภูมิปัญญาการอยู่ไฟ  การดูแลมารดาด้วยการแพทย์แผนไทย   “การอยู่ไฟ” หมายถึง การใช้ความร้อนในการรักษาสุขภาพของหญิงหลังคลอด ดูแลสุขภาพหญิงหลังคลอดก่อนที่จะเปลี่ยนไปใช้ระบบการแพทย์แบบตะวันตก การตั้งครรภ์และสุขภาพหลังคลอดเป็นช่วงวิกฤติของผู้หญิง เนื่องจากระบบต่างๆ ของร่างกายมีการปรับเปลี่ยนไปร่างกายอยู่ในสภาวะที่ไม่สมดุล จึงจำเป็นต้องเอาใจใส่ดูแลสุขภาพเป็นพิเศษ- การอยู่ไฟนอกจากจะช่วยให้มดลูกแห้ง เข้าอู่เร็วน้ำคาวปลาแห้งสนิทแล้ว ยังทำให้ร่างกายฟื้นตัวเข้าสู่สภาพปกติและแข็งแรงโตเร็วขึ้น นอกจากนั้นการอยู่ไฟยังทำให้ผิวพรรณดี เลือดฝาดสมบูรณ์ รูปร่างสวยงามเหมือนก่อนตั้งครรภ์ มีความกระฉับกระเฉงไม่เมื่อยล้าไม่ปวดหลังปวดเอว ขั้นตอนในการอยู่ไฟประกอบด้วยภูมิปัญญาหลายส่วน ได้แก่ ลักษณะการให้ความร้อนกับร่างกาย โดยเฉพาะชนิดของพันธุ์ไม้ที่จะนำมาใช้เป็นฟืนหรือถ่าน สมุนไพรที่ใช้ดื่มในขณะอยู่ไฟ การรักษาแผลที่ช่องคลอด การทำความสะอาดร่างกาย และอาการผิดปกติที่อาจเกิดขึ้นในระหว่างการอยู่ไฟ เช่น การเกิดผื่น รับประทานอาหารไม่ได้ ปวดหัว ปวดท้อง ซึ่งในแต่ละภูมิภาคมีภูมิปัญญาในการจัดการที่มีลักษณะจำเพาะของแต่ละพื้นที่ ภูมิปัญญา ในการอยู่ไฟมีหลักการที่สำคัญ ๕ ส่วน คือ ๑) การใช้ความร้อนในการเพิ่มการไหลเวียนของเลือดลมในร่างกาย เพื่อให้ร่างกายปรับตัวให้กลับมาอยู่ในสภาวะสมดุล ความร้อนทำให้หญิงที่อยู่ไฟหลังคลอดแข็งแรงสามารถกลับไปทำงานได้เหมือนเดิม และทนอากาศร้อนหนาวได้ดี ๒) อาหารและสมุนไพร …