ดนตรีพื้นบ้าน

ลำเพลิน ศิลปะการแสดงพื้นบ้านยุคเปิดประตูสู่อีสาน ผู้สนใจสามารถชมในรูปแบบ e-book : ลำเพลิน ศิลปะการแสดงพื้นบ้านยุคเปิดประตูสู่อีสาน “ลำเพลิน” ในฐานะศิลปะการแสดงพื้นบ้านอีสานที่พัฒนามาจาก “หมอลำ” ซึ่งเป็นการขับร้องพื้นบ้านของกลุ่มชาติพันธุ์ไท-ลาว โดยลำเพลินเป็นรูปแบบที่เกิดขึ้นในยุคหลัง มีลักษณะเด่นด้านความสนุกสนาน จังหวะรวดเร็ว และได้รับอิทธิพลจากดนตรีสมัยใหม่ ลำเพลินมีพัฒนาการจากลำกลอน (ลำทางสั้น) โดยเฉพาะทำนองแบบอุบลราชธานี และเริ่มปรากฏประมาณ พ.ศ. 2498 ก่อนจะแพร่หลายไปทั่วภาคอีสาน สะท้อนถึงการปรับตัวของศิลปะพื้นบ้านให้เข้ากับบริบทสังคมและความนิยมของผู้ชมในแต่ละยุคสมัย ประเด็นสำคัญ หมอลำเป็นศิลปะการแสดงพื้นบ้านที่สะท้อนอัตลักษณ์ วัฒนธรรม และวิถีชีวิตของชาวอีสาน “ลำ” หมายถึงการขับร้อง ส่วน “หมอ” คือผู้มีความชำนาญ → รวมเป็น “หมอลำ” การลำมีหลายประเภท เช่น ลำผีฟ้า ลำพื้น ลำกลอน และลำหมู่ “ลำเพลิน” เป็นพัฒนาการของหมอลำในยุคใหม่ ไม่ใช่รูปแบบดั้งเดิม จุดเด่นของลำเพลิน 
Read more
  แคน  เป็นเครื่องดนตรีสำคัญของชาวอีสาน ทำจากไม้กู่แคน เมื่อเป่าแล้วทำนองเสียงดัง    แคนแล่นแคน แล่นแคน แล่นแคน  แคนหนึ่งอันเรียกว่าแคนหนึ่งเต้า ประวัติความเป็นมา แคน เป็นเครื่องดนตรีพื้นเมืองภาคอีสานที่เก่าแก่มีมาแต่โบราณ เป็นเครื่องดนตรีที่ใช้ปากเป๋าให้เป็นเพลง แบ่งเป็นสองอย่างคือ แคนเจ็ดและแคนแปด แคนเจ็ดนั้นมีลูกเจ็ดคู่ ส่วนแคนแปดนั้นมีลูกแปดคู่  แคนทำด้วยไม้อ้อหรือไม้เหี้ยน้อย แต่เดี๋ยวนี้ไม้อ้อหาได้ยาก จึงทำแคนด้วยไม้เหี้ยน้อยและจะต้องหาให้ได้ลดขนาดเท่านิ้วมือจึงจะใช้ได้ระบบของแคนแปดมีเสียงทั้งหมด ๑๖ เสียงแต่เป็นระดับเสียงที่ซ้ำกัน ๒ เสียง โดยเสียงทั้ง ๑๖ เสียงนี้ มิได้เรียงลำดับอย่างเสียงระนาดหรือเสียงเปียโน ส่วนประกอบของแคนมีดังนี้ ลูกแคน  ลูกแคนคือไม้ไผ่ที่นำมาประกอบเป็นแคน ทำจากไม้ซางซึ่งเป็นพืชตระกูลไม้ไผ่  ลำเล็ก ๆ มีปล้องยาว ขนาดเท่านิ้วหัวแม่มือ นิ้วชี้และนิ้วนางตามลำดับ โดยนำมาลนไฟแล้วดัดให้ตรงขนาดยาวตั้งแต่แปดสิบเซนติเมตรถึงสามเมตร ไม้กู่แคนทุกลำทะลุข้อออกเพื่อให้ลมผ่าน ฝังลิ้นทองเหลือง หรือลิ้นเงิน ห่างจากปลายข้างบนประมาณ 50-60 เซนติเมตร โดยบริเวณนั้นบากเป็นช่องสี่เหลี่ยมสองช่องห่าง 
Read more
140061